Yumurtalık kanseri tanısı alan genç kadınlarda tedavinin önemli amaçlarından biri kanseri tamamen tedavi etmek, ancak uygun hastalarda aynı zamanda çocuk sahibi olma şansını korumaktır.
Günümüzde bazı erken evre yumurtalık kanserlerinde, hastalığın özellikleri uygun olduğu takdirde rahim ve sağlıklı olan yumurtalığın korunmasına yönelik cerrahi uygulanabilir. Bu yaklaşım “doğurganlık koruyucu cerrahi” olarak adlandırılır.
Doğurganlık koruyucu cerrahi nedir?
Yumurtalık kanserinin tedavisinde standart olarak rahim, her iki yumurtalık ve tüplerin alınması gerekebilir. Ancak özellikle genç ve gelecekte çocuk sahibi olmak isteyen hastalarda, kanserin türü ve yayılımı uygunsa daha sınırlı bir ameliyat düşünülebilir.
Bu ameliyatta kanserli yumurtalık ve genellikle o taraftaki tüp çıkarılır. Rahim ve diğer sağlıklı yumurtalık korunur. Böylece hastanın hem adet görmeye devam etmesi hem de ileride gebelik şansının korunması mümkün olabilir.
Her yumurtalık kanserinde uygulanabilir mi?
Hayır. Doğurganlık koruyucu cerrahi her hasta için uygun değildir.
Karar verilirken özellikle;
- Kanserin evresi ve yayılımı,
- Tümörün türü ve özellikleri,
- Diğer yumurtalığın ve rahmin sağlıklı olup olmadığı,
- Hastanın yaşı ve çocuk sahibi olma isteği,
- Cerrahi sırasında ve sonrasında elde edilen patoloji sonuçları
dikkate alınır.
Özellikle erken evrede ve tek yumurtalıkla sınırlı olan bazı yumurtalık kanserlerinde doğurganlığı koruyucu cerrahi daha sık değerlendirilebilir.
Ameliyattan sonra çocuk sahibi olunabilir mi?
Uygun hastalarda rahim ve diğer yumurtalık korunduğu için doğal yollarla gebelik mümkün olabilir. Ancak bu, her hastada kesin olarak gebelik oluşacağı anlamına gelmez.
Yumurtalık kanseri tedavisinde kullanılan bazı kemoterapi ilaçları yumurtalıkların çalışma kapasitesini etkileyebilir. Bu nedenle tedavi planı oluşturulurken hastanın gelecekteki doğurganlık isteğini doktoruyla erken dönemde konuşması önemlidir.
Gerektiğinde tedavi öncesinde yumurta veya embriyo dondurma gibi doğurganlığı korumaya yönelik ek seçenekler de değerlendirilebilir.
Ameliyattan sonra takip önemli midir?
Evet. Doğurganlık koruyucu cerrahi uygulanan hastaların düzenli olarak takip edilmesi gerekir. Kontroller sırasında doktor muayenesi, ultrason, kan testleri ve gerekli görülen diğer incelemeler yapılabilir.
Amaç hem hastanın sağlığını takip etmek hem de hastalığın tekrar ortaya çıkması açısından gerekli kontrolleri zamanında gerçekleştirmektir.
Gebelik ne zaman planlanabilir?
Tedavinin tamamlanmasından sonra gebelik planlamasının ne zaman uygun olduğu; kanserin türüne, evresine, uygulanan cerrahiye ve gerekiyorsa kemoterapiye göre değişir.